«مایکت» تجربه جهانی در بستر بومی

به گزارش صدای بورس، همگام با توسعه و گسترش صنعت دیجیتال و افزایش استفاده از گوشی‌های هوشمند، ابزارهای متعددی برای رفع نیازهای روزمره معرفی و راه‌اندازی شده‌اند. این ابزارها بر بستر فناوری‌های نوین و در قالب اپلیکیشن‌ها، زندگی انسان‌ها را دگرگون کرده‌اند. یکی از این ابزارهای پرکاربرد، اپ ‌استورها هستند.
اپ استور، فروشگاه دیجیتالی اپلیکیشن یا فروشگاه نرم‌افزار آنلاین، فضایی است که از طریق آن کاربران می‌توانند انواع برنامه‌ها، بازی‌ها و محتوای دیجیتال را خریداری، دانلود و نصب کنند، اما این تعریفی بسیار محدود و خلاصه است. در واقع، اپ استورها کاربردهای گسترده‌تری دارند. مشهورترین اپ استورها با پلتفرم‌های گوشی هوشمند مرتبط هستند. از پرکاربردترین این پلتفرم‌ها می‌توان به گوگل پلی برای سیستم اندروید و اپ استور اپل برای سیستم iOS اشاره کرد. فراگیری گوشی‌های هوشمند باعث شده تا اپ استورهای موبایلی به یکی از تجربه‌های محوری و اساسی در زندگی مدرن تبدیل شوند. در اهمیت اپ استورها کافی است بدانیم تاکنون پژوهش‌های تجربی متعددی درباره نقش این ابزارها در زندگی فردی و اجتماعی، اشتغال‌زایی، رشد سرمایه‌گذاری و... انجام شده است. با این حال، کارشناسان می‌گویند به دلیل تنوع گسترده و ویژگی‌های خاص اپ استورها، باید پژوهش‌های عمیق‌تری در این حوزه انجام شود. اپ استورهای موجود در پلتفرم‌های متمایز که برای کلاس‌های مختلف کاربران طراحی شده‌اند، فراتر از فروش ساده یک اپلیکیشن، اهداف دیگری نیز دارند. یکی از تازه‌ترین پژوهش‌ها که به دست موسسه مطالعاتی TU Delft انجام شده، به دنبال بررسی ابعاد گسترده‌تری از اپ استورها و میزان اثرگذاری آنها بر شیوه‌های توسعه نرم‌افزاری است. برخی یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که اپ استورها به یکی از ذینفعان اصلی توسعه نرم‌افزارها تبدیل شده‌اند.

فراتر از یک اپ‌استور؛ مسیر تکامل مایکت
رشد سریع استفاده از گوشی‌های هوشمند در ایران، نیاز کاربران داخلی به بستری بومی، ساده و قابل اعتماد برای دریافت فیلم‌ها، برنامه‌ها و بازی‌های اندرویدی را بیش از پیش آشکار کرد. در چنین فضایی بود که ایده ایجاد یک مارکت بومی شکل گرفت. با تحقق این ایده، فروشگاه اندرویدی «مایکت» در تابستان ۱۳۹۰ راه‌اندازی شد. مایکت یکی از بزرگترین اپ استورهای اندرویدی ایران است که به کاربران امکان می‌دهد تا اپلیکیشن‌ها و بازی‌های اندرویدی را دانلود، نصب و به‌روزرسانی کنند. این اپ استور به ویژه برای کاربرانی که دسترسی به گوگل پلی ندارند یا تمایل به استفاده از اپ‌استور داخلی دارند، گزینه مناسبی است.
مایکت کار خود را به‌عنوان یکی از پیشگامان استورهای بومی اندروید در ایران و در پاسخ به نیاز روزافزون کاربران به دسترسی آسان به اپلیکیشن‌ها آغاز کرد؛ هر چند در ادامه مسیر، از یک فروشگاه دانلود برنامه و بازی فراتر رفت و به‌تدریج خدمات دیگری را نیز به پلتفرم خود اضافه کرد. توسعه خط تبلیغات به‌عنوان یکی از منابع درآمدی، در سال ۱۳۹۸ مورد توجه قرار گرفت و پیاده شد تا بستری برای دیده شدن بیشتر توسعه‌دهندگان و برندها فراهم شود. همچنین در سال ۱۳۹۹، بخش VOD یا نمایش فیلم و سریال به پلتفرم اضافه شد.
از ویژگی‌های مهم مایکت می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
برخورداری از مجموعه بزرگی از اپلیکیشن‌ها، بازی‌ها و هزاران برنامه ایرانی و خارجی در دسته‌بندی‌های مختلف؛
به‌روزرسانی خودکار و امکان دریافت نسخه‌های جدید برنامه‌ها؛
دسترسی آسان و سرعت دانلود مناسب؛
برنامه‌ها پیش از انتشار از نظر بدافزار و تهدیدهای امنیتی مورد بررسی قرار می‌گیرند؛
ارائه پشتیبانی و بستری مناسب برای توسعه‌دهندگان ایرانی جهت انتشار، فروش و کسب درآمد از اپلیکیشن‌ها؛
فراهم کردن امکان مشاهده و آگاهی از تجربه کاربران دیگر قبل از نصب برنامه‌ها.
از دید کسب‌وکار، مایکت تنها یک اپ‌استور نیست بلکه هم‌زمان پلتفرم توزیع، بازاریابی و درآمدزایی برای توسعه‌دهندگان است. امروزه مایکت به یک پلتفرم شناخته‌شده در اکوسیستم دیجیتال ایران تبدیل شده است؛ پلتفرمی با ۵۵ میلیون نصب فعال، ۲۹ میلیون کاربر فعال ماهانه، ۱۴۰ میلیون بار دانلود ماهانه و ۱۸۰ میلیون مورد جستجوی ماهانه. در کنار این شاخص‌ها، میزان پخش ماهانه ویدئو در مایکت به ۲ میلیارد دقیقه رسیده و تنوع محتوای ویدئویی آن شامل ۱۴۰ هزار عنوان فیلم و سریال است. این آمار نشان می‌دهد مایکت دیگر تنها یک فروشگاه اپلیکیشن نیست، بلکه به بستری گسترده برای تعامل کاربران، توسعه‌دهندگان، تولیدکنندگان محتوا و کسب‌وکارهای دیجیتال تبدیل شده است. توسعه‌دهندگان می‌توانند با طی کردن چند مرحله، اپلیکیشن خود را در مدت کوتاهی در اپ‌استور مایکت منتشر کنند.
توسعه‌دهندگان همچنین می‌توانند از چند روش فروش مستقیم اپلیکیشن، خریدهای درون‌برنامه‌ای، اشتراک ماهانه یا سالانه، نمایش تبلیغات و فروش محتوای دیجیتال به کسب درآمد بپردازند.
از دید کسب‌وکار، مایکت را می‌توان هم‌سنگ گوگل پلی دانست که به دلیل بومی بودن، مزیت‌های متعددی برای کاربران ایرانی دارد. به عنوان مثال، کاربران می‌توانند با کارت‌های بانکی ایرانی خرید کنند؛ از آنجا که بیشتر کاربران ایرانی هستند، احتمال نصب برای اپلیکیشن‌های ایرانی بیشتر است؛ به دلیل پشتیبانی فارسی و ارتباط با تیم پشتیبانی، حل مشکلات توسعه‌دهندگان ساده‌تر و سریع‌تر انجام می‌شود؛ مایکت امکاناتی برای معرفی و تبلیغ اپلیکیشن‌ها در داخل فروشگاه ارائه می‌کند که می‌تواند به افزایش نصب کمک کند. این مزیت‌ها، مایکت را به یکی از بهترین اپ‌استورهای ایران تبدیل کرده است. اما شاید بتوان مهمترین مزیت مایکت را حفظ هم‌زمان کاربران و توسعه‌دهندگان دانست؛ ویژگی که یک مزیت رقابتی و عامل ایجاد ارزش در بلندمدت به شمار می‌رود.

مدل‌های درآمدی
مایکت از یک ترکیب چندگانه درآمدزایی بهره می‌برد که ریسک‌های عملیاتی آن را کاهش می‌دهد. برای درک بهتر مخاطب، می‌توان منابع درآمدی اصلی مایکت را به طور واضح در سه لاین زیر دسته‌بندی کرد:
۱. نرم افزارهای موبایل (شامل کارمزد فروش و خریدهای درون‌برنامه‌ای)
۲. تبلیغات
۳. ویدیو (شامل ترافیک محتوای دیجیتال و اشتراک)
در حالی که اپ‌استورهای بزرگی نظیر گوگل‌پلی به پشتوانه اکوسیستم‌های وسیع‌تر خود رشد کرده‌اند، مایکت به عنوان یک کسب‌وکار مستقل موفق شده با اتکا بر سه لاین درآمدی کلیدی‌اش، پایه‌های مالی خود را مستحکم سازد و از مسیر کارمزدها، مصرف ترافیک و تبلیغات و خدمات توسعه‌دهندگان خلق ارزش کند.

بورس و آینده مایکت
مایکت در مسیر رشد روزافزون خود در بهمن ماه ۱۴۰۲ موفق به اخذ پذیرش از هیأت پذیرش بازار نوآفرین فرابورس شد و در بهمن ۱۴۰۳ با نماد «مایکت» در فهرست نرخ‌های فرابورس درج شد. مایکت در کنار فعالیت‌های پیش‌گفته در نظر دارد در میان‌مدت وارد حوزه‌های پخش زنده، فروشگاه کالای دیجیتال، سرویس موسیقی و ارائه خدمات اعتباری BNPL (الان بخر بعدا پرداخت کن) شود.

• حبیب علیزاده- روزنامه‌نگار

• هفته‌نامه اطلاعات بورس شماره ۶۳۸